Có bao giờ đến cuối một ngày, một tuần, thậm chí một năm, bạn tự hỏi mình đã thật sự làm gì với quãng thời gian ấy? Ngày trôi qua trong guồng quay công việc, tin nhắn, mạng xã hội, những việc phải làm nối nhau, và rồi bạn nhận ra mình chỉ đang phản ứng chứ không hề chọn lựa.
Sống có chủ đích không có nghĩa là lên kế hoạch cho từng phút hay ép mình vào khuôn khổ cứng nhắc. Nó đơn giản là sống trong sự tỉnh thức về điều mình đang làm và vì sao mình làm, thay vì để dòng đời cuốn đi một cách vô thức.
Nhận ra mình đang sống trên chế độ tự động
Phần lớn hành động trong ngày của chúng ta diễn ra theo thói quen, gần như không cần suy nghĩ. Điều này tiết kiệm năng lượng, nhưng cũng khiến ta dễ sống cả đời trên chế độ lái tự động, làm những việc quen thuộc mà chưa từng dừng lại hỏi liệu chúng có còn phù hợp với mình.
Bước đầu tiên của sống có chủ đích là đơn giản nhận ra điều này. Thỉnh thoảng trong ngày, hãy dừng lại vài giây và hỏi: mình đang làm gì đây, và mình có thật sự muốn làm nó không? Chỉ riêng khoảnh khắc tỉnh thức đó đã bắt đầu đưa quyền chọn lựa trở về tay bạn.
Biết rõ điều gì thật sự quan trọng với mình
Bạn không thể sống có chủ đích nếu chưa biết chủ đích của mình là gì. Rất nhiều người bận rộn tối ngày nhưng chưa từng ngồi xuống tự hỏi điều gì thật sự quan trọng với họ, họ muốn con người mình trở thành ai, họ muốn dành phần lớn thời gian cho điều gì.
Hãy cho mình vài phút yên tĩnh để viết ra một vài giá trị cốt lõi, những thứ bạn không muốn đánh đổi. Khi bạn có sự rõ ràng này, những lựa chọn hàng ngày trở nên dễ hơn nhiều, vì bạn có một chiếc la bàn để đối chiếu thay vì chạy theo mọi thứ ồn ào nhất.
Chọn lọc thay vì ôm đồm
Sống có chủ đích tất yếu đi kèm với việc nói không. Thời gian và năng lượng của bạn có hạn, và mỗi lần bạn đồng ý với một việc không quan trọng, bạn đang lấy đi nguồn lực khỏi điều thật sự đáng giá. Người sống vô định thường ôm đồm mọi thứ và cuối cùng chẳng làm tốt được điều gì.
Học cách chọn một vài điều quan trọng và dồn sức vào đó, đồng thời buông những thứ chỉ làm bạn bận rộn mà không dẫn tới đâu. Sự tối giản có chủ đích này không khiến đời bạn nghèo đi, ngược lại nó cho bạn không gian để sống sâu với những gì mình thật sự trân trọng.
Thiết kế môi trường quanh mình
Ý chí là nguồn lực hữu hạn, nên đừng chỉ dựa vào nó để sống có chủ đích. Thay vào đó, hãy sắp xếp môi trường sao cho lựa chọn tốt trở nên dễ dàng còn cám dỗ trở nên khó khăn. Để cuốn sách trên bàn thay vì điện thoại, cất đồ ăn vặt khỏi tầm mắt, tắt thông báo không cần thiết.
Khi môi trường ủng hộ những gì bạn coi trọng, bạn không phải chiến đấu với bản thân cả ngày. Sống có chủ đích không nhất thiết là gồng mình cưỡng lại cám dỗ, mà thường là khéo léo dựng lên một không gian giúp con người tốt hơn của bạn xuất hiện tự nhiên.
Nhìn lại đều đặn để điều chỉnh
Chủ đích không phải thứ bạn định một lần rồi để mãi. Cuộc sống thay đổi, con người bạn thay đổi, và những gì quan trọng hôm nay có thể khác với năm ngoái. Vì vậy, việc dừng lại nhìn lại đều đặn là phần không thể thiếu của sống có chủ đích.
Mỗi tuần hoặc mỗi tháng, hãy dành ít phút tự hỏi: mình đã sống đúng với điều mình coi trọng chưa, đâu là chỗ mình bị cuốn đi, và tuần tới mình muốn khác đi ở điểm nào. Chính vòng lặp nhìn lại và điều chỉnh này giữ cho con thuyền đời bạn không lệch khỏi hướng mình đã chọn.
Không ai có thể sống hoàn toàn có chủ đích mọi lúc, và đó không phải mục tiêu. Chỉ cần bạn tỉnh thức hơn một chút mỗi ngày, chọn lựa nhiều hơn và phản ứng ít lại, cuộc đời bạn dần trở thành thứ bạn thật sự dựng nên chứ không phải thứ tình cờ xảy đến. Hãy bắt đầu bằng một câu hỏi giản dị hôm nay: mình muốn ngày mai của mình trông như thế nào?