Ngân hàng số đã thay đổi cách chúng ta quản lý tiền, từ chuyển khoản đến thanh toán chỉ trong vài chạm. Nhưng chính sự thuận tiện đó cũng khiến tài khoản ngân hàng trở thành đích ngắm hàng đầu của những kẻ lừa đảo.
Điều đáng nói là phần lớn các vụ mất tiền không đến từ việc ngân hàng bị hack, mà từ việc người dùng bị dụ tự tay trao thông tin hoặc chuyển tiền. Hiểu các chiêu trò và giữ vài nguyên tắc là cách bảo vệ tốt nhất cho túi tiền của bạn.
Không ai được biết mã xác thực của bạn
Nguyên tắc số một và quan trọng nhất: mã xác thực gửi về điện thoại là chìa khóa cuối cùng của tài khoản, và không một ai, kể cả nhân viên ngân hàng thật, được phép hỏi mã đó. Bất kỳ ai yêu cầu bạn đọc mã này đều đang lừa bạn.
Kẻ gian thường dựng ra tình huống gấp gáp, như tài khoản bị khóa cần xác minh, để bạn hoảng hốt đọc mã ngay. Hãy khắc ghi rằng không có lý do chính đáng nào để bạn cung cấp mã xác thực cho người khác, dù họ nói mình là ai.
Cảnh giác với cuộc gọi và tin nhắn giả danh
Một chiêu phổ biến là giả danh ngân hàng, công an hoặc bưu điện gọi điện báo bạn dính líu vụ việc nào đó, rồi hù dọa để ép bạn chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin. Giọng điệu càng khẩn cấp và đe dọa, khả năng lừa đảo càng cao.
Cơ quan chức năng thật sẽ không làm việc qua điện thoại theo kiểu ép buộc chuyển tiền gấp. Khi gặp cuộc gọi kiểu này, hãy cúp máy và tự gọi lại số tổng đài chính thức in trên thẻ hoặc trang web ngân hàng để kiểm chứng.
Chỉ cài ứng dụng từ nguồn chính thức
Ứng dụng ngân hàng giả mạo là một mối nguy thật. Chúng trông giống thật nhưng được dựng để đánh cắp thông tin đăng nhập của bạn. Hãy luôn tải ứng dụng ngân hàng từ kho ứng dụng chính thức của thiết bị, không bao giờ cài qua đường dẫn ai đó gửi tới.
Cũng cần cảnh giác với những đường dẫn yêu cầu bạn cập nhật ứng dụng hay đăng nhập lại. Kẻ gian hay dùng cớ này để dẫn bạn tới trang giả. Muốn đăng nhập, hãy tự mở ứng dụng đã cài sẵn thay vì bấm vào liên kết nhận được.
Bật mọi lớp bảo vệ ngân hàng cung cấp
Các ngân hàng ngày nay cung cấp nhiều lớp bảo vệ như xác thực bằng vân tay hoặc khuôn mặt, thông báo tức thì cho mọi giao dịch, và hạn mức chuyển tiền. Hãy bật hết những tính năng này trong phần cài đặt ứng dụng.
Thông báo tức thì đặc biệt hữu ích, vì chúng cho bạn biết ngay khi có giao dịch bất thường để kịp phản ứng. Đặt hạn mức chuyển hằng ngày ở mức hợp lý cũng giúp giới hạn thiệt hại nếu chẳng may tài khoản bị xâm nhập.
Cẩn thận khi giao dịch nơi công cộng
Đăng nhập ngân hàng qua wifi công cộng miễn phí ở quán cà phê hay sân bay tiềm ẩn rủi ro, vì các mạng này có thể không an toàn. Nếu buộc phải giao dịch khi ra ngoài, dùng mạng di động của chính bạn an toàn hơn nhiều.
Cũng nên để ý xung quanh khi nhập mã hay mật khẩu nơi đông người, tránh để ai nhìn trộm qua vai. Và hãy luôn đăng xuất khỏi ứng dụng khi dùng xong trên thiết bị không phải của mình, dù việc này hiếm khi nên làm.
Theo dõi sao kê và phản ứng khi nghi ngờ
Một thói quen bảo vệ đơn giản mà hiệu quả là thường xuyên xem lại lịch sử giao dịch. Chỉ cần lướt qua các khoản chi mỗi tuần, bạn sẽ nhanh chóng phát hiện những giao dịch lạ mà mình không thực hiện, kể cả những khoản nhỏ mà kẻ gian hay dùng để thử.
Nếu thấy dấu hiệu bất thường hoặc nghi mình đã bị lừa, hãy hành động ngay: gọi tổng đài ngân hàng để khóa thẻ hoặc tạm ngừng tài khoản, đổi mật khẩu, và trình báo nếu cần. Phản ứng nhanh trong những giờ đầu tiên có thể tạo khác biệt lớn giữa việc cứu được tiền và mất trắng.
Bảo vệ tài khoản ngân hàng số nằm phần lớn ở sự tỉnh táo của chính bạn. Hãy nhớ nguyên tắc vàng là không bao giờ chia sẻ mã xác thực, luôn nghi ngờ những lời hối thúc chuyển tiền gấp, và kiểm chứng mọi thứ qua kênh chính thức. Bình tĩnh là lá chắn tốt nhất.